Zaimki dopełnienia bliższego - język francuski

Zaimki dopełnienia bliższego w języku francuskim noszą nazwę Complément d'Objet Direct, w skrócie COD.

zaimki dopełnienia bliższego (COD)
le singulier liczba pojedyncza le pluriel liczba mnoga
playme (m') mnie playnous nas
playte (t') ciebie, cię playvous was, panią, pana, państwo
playle (l') go, jego playles ich, je
playla (l')

UWAGA! Formy skrócone (z apostrofem) występują przed czasownikami zaczynającymi się na samogłoskę lub nieme "h".

Zaimki dopełnienia bliższego "dopełniają" czasownik, zastępują rzeczownik stojący za czasownikiem, np.:

playJe vois Pierre. playJe le vois.
Widzę Piotra. Widzę go.
playIl aime ses parents. playIl les aime.
On kocha swoich rodziców. On ich kocha.
playNous regardons la photo. playNous la regardons.
Oglądamy fotografię. Oglądamy ją.

Zaimki dopełnienia bliższego zastępują rzeczowniki bądź nazwy własne, ale tylko wtedy kiedy przed rzeczownikiem stoi:

1) rodzajnik określony le, la, les, np.:

playNous écoutons les chansons de Michael Jackson. Słuchamy piosenek Michaela Jacksona.
playNous les écoutons. Słuchamy ich.

2) zaimek wskazujący ce, cet, cette, ces, np:

playJ'aime ce chien. playJe l'aime.
Lubię tego psa. Lubię go.
playIl écrit ces lettres depuis hier. playIl les écrit depuis hier.
On pisze te listy od wczoraj. On je pisze od wczoraj.
playNous regardons cette émission chaque soir. playNous la regardons chaque soir.
Oglądamy ten program telewizyjny każdego wieczora. Oglądamy go każdego wieczora.

3) zaimek dzierżawczy, np.:

playJe prends ton CD, d'accord? playJe le prends, d'accord?
Biorę twoją płytę, w porządku? Biorę ją, w porządku?
playNous regardons vos photos. playNous les regardons.
Oglądamy wasze zdjęcia. Oglądamy je.
playIl ne connaît pas son histoire. playIl ne la connaît pas.
On nie zna jej historii. Nie zna jej.

Jak rozpoznać dopełnienie bliższe? Jeśli w zdaniu występuje dopełnienie bliższe wtedy powinniśmy po czasowniku móc postawić pytanie qui? / kogo? lub quoi?/ co? czego?, np.:

playJe vois Pierre. Widzę Piotra.
playJe vois - qui? Pierre. Kogo widzę? Piotra.
playNous regardons la photo. Oglądamy fotografię.
playNous regardons - quoi? La photo. Co oglądamy? Fotografię.

Wszystkie zaimki dopełnienia bliższego zawsze stoją PRZED czasownikiem!!!!

playJe t'aime. Kocham cię.
playIl m'aime. On mnie kocha.
playTu l'écoutes. Słuchasz go/jej.
playNous vous connaissons. Znamy was.
playElles nous observent. One nas obserwują.
playVous les lisez souvent, les BD ? Co do komiksów, czy czytacie je często?

WYJĄTEK!!!! Jest jednak jeden wyjątek, który dotyczy zaimków dopełnienia bliższego w formie twierdzącej trybu rozkazującego, w formie przeczącej zaimki wracają na swoje miejsce przed czasownikiem.

playLis-le! playNe le lis pas!
Przeczytaj to! Nie czytaj tego!
playÉcoutez-la! playNe l'écoutez pas!
Posłuchajcie jej! Nie słuchajcie jej!
playPréparons-les! playNe les préparons pas!
Przygotujmy ich/je! Nie przygotowujmy ich!

UWAGA! W formie twierdzącej trybu rozkazującego zaimek me przechodzi w moi, w formie przeczącej zaimiek nie zmienia swojej formy i pozostaje me.

playÉcoutez-moi! playNe m'écoutez pas!
Posłuchajcie mnie! Nie słuchajcie mnie!
playParle-moi! playNe me parle pas!
Mów do mnie! Nie odzywaj się do mnie!
playAidez-moi! playNe m'aidez pas!
Pomóżcie mi! Nie pomagajcie mi!

Kiedy zaimki dopełnienia bliższego występują w czasach złożonych należy pamiętać o uzgodnieniu z nimi participe passé!!! W czasach złożonych zaimek dopełnienia bliższego stoi zawsze przed czasownikiem posiłkowym être - być lub avoir - mieć.

playMarie? Je l'ai vue hier. Maria? Widziałam ją wczoraj.
playIl les a achetées au marché, les oranges. Jeśli chodzi o pomarańcze, kupił je na targu.
playTu les as tous lus, les livres de J.P.Sartre? Przeczytałaś je wszystkie, książki Sartre'a?
playElle vous a déjà vu. Już Pana widziała.
playElle vous a déjà vue. Już Panią widziała.
playElle vous a déjà vus, (les garçons). (Chłopcy), ona już was widziała.
playElle vous a déjà vues, (les filles). (Dziewczęta), ona już was widziała.

UWAGA!! Zaimek dopełnienia bliższego le może również zastąpić rzeczownik bez jakiegokolwiek rodzajnika, przymiotnik, a nawet większą część zdania, np.:

playIl est serveur? playOui, il l'est.
On jest kelnerem? Tak, on nim jest.
playElles sont belles? playOui, elle le sont.
One są piękne? Tak są.
playTu peux apporter ton livre? playOui, je le peux.
Możesz przynieść książkę? Tak mogę.
playEst-ce que vous voulez aller au cinéma? playNon, nous ne le voulons pas.
Czy chcecie iść do kina? Nie nie chcemy (tego).
Komentarze (8)

Czy participe passe na pewno uzgadniamy z zaimkiem/

Witam,
w zdaniu nie ma błędu uzgadniamy z "pomarańczami" bo to one zostały zastąpione zaimkiem.
pozdrawiam

"Tu les a tous lus, les livres de J.P.Sartre?" --?--> Tu les as tous lus, les livres de J.P.Sartre?

Basiek93 to zdanie jest poprawne.
achetées : zenskie i liczba mnoga
achetés : meskie i liczba mnoga
achetée : zenskie i liczba pojedyncza
acheté : meskie i liczba pojedyncza

Participe passe uzgadniamy z zaimkiem.

ugadniamy z osoba czy z pomaranczami?/??

to podmiot (ON- liczba poj, rodzja meski) ma być uzgodniona z podmiotem czy z pomarańczamia (l. mnoga, r. ż.)

czy tutaj nie ma błędu? Il les a achetées au marché, les oranges.
Pomarańcze, kupił je na targu

powinno być Il Les a acheté au marché, les oranges.

Zostaw komentarz:
Zaloguj się aby dodać komentarz. Nie masz konta? Zarejestruj się.